De opvallendste wijziging aan de nieuwe topgroep van Shimano is het robuuste, snel uitziende crankstel, maar nog belangrijker is de mogelijkheid om te kiezen voor een geïntegreerde wattagemeter of voor schijfremmen op Dura-Ace-niveau.
Shimano introduceert naar eigen zeggen de ultieme wielerbeleving met de nieuwe Dura-Ace groep.
Synchronized Shifting, powermeter, hydraulische remkracht, nieuwe wielprofielen en draadloze connectie maken deel uit van dit nieuwe topmodel. “Het uitgangspunt voor de nieuwe Dura-Ace R9100 was om ieder individueel onderdeel te verbeteren, waarmee de input geoptimaliseerd wordt en de output gemaximaliseerd”, melden ze bij Shimano. “Of, met andere woorden: het energieverlies van de rijder naar het systeem verminderen waarmee de prestatie wordt verhoogd. Dit alles is samengebracht in een superieure aandrijflijn. Zo zijn alle Dura-Ace R9100 onderdelen ontworpen om maximale effectiviteit te garanderen in combinatie met ieder ander onderdeel in het systeem. Het resultaat is ‘system suppremacy’.”
Binnen de nieuwe groep wordt gebruikgemaakt van een technologie die al eerder werd toegepast voor de XTR Di2 en XT Di2 mountainbike-onderdelen: Shimano Synchronized Shifting. Met deze technologie kunnen de voor- en achterderailleur worden bediend met slechts één druk op de shift-knop en kiest het systeem automatisch de ideale kettinglijn met de kleinst mogelijke schakelstappen. Daarnaast krijgen kopers enkele leuke opties: een volledige geïntegreerde powermeter, hydraulische schijfremmen voor verbeterde remprestaties en nieuwe uitgekiende wielprofielen.
Verder profiteert de nieuwe Dura-Ace van Shimano’s nieuwe Bluetooth E-TUBE app, waarmee rijders gebruikersprofielen naar meerdere – met Di2 uitgeruste – fietsen kunnen sturen en zo schakelvoorkeuren via smartphones en tablets kunnen aanpassen en optimaliseren.
OPTIMALE KRACHTOVERBRENGING
Bij de ontwikkeling van de DURA-ACE R9100 stond het maximaliseren van de inspanning van de rijder via het minimaliseren van het energieverlies door de aandrijflijn centraal. Dat proces begint met het crankstel.
Het nieuwe ontwerp voor de 2×11 Hollowtech II crankstel biedt niet alleen een nieuw en iconisch ontwerp, maar ook verbeterde schakelprestaties. De grotere, maar toch lichtere Hollowtech II crankarm en het Hollowtech II buitenste kettingblad verbeteren de stijfheid en de krachtoverbrenging met een gewicht dat 7 gram lichter is dan het vorige crankstel. Het is leverbaar in vijf variaties: 50-34T, 52-36T, 53-39T, 54-42T en 55-42T met zeven crankarmlengtes variërend van 165 tot 180mm. Gewicht: 609g (50-34T), 621g (53-39T).
POWERMETER
Met Shimano’s eerste en geïntegreerde wattagemeter is het mogelijk om uiterst nauwkeurige real-time data te verkrijgen waarmee prestaties kunnen worden gemonitord en geanalyseerd. De powermeter is te koppelen met displays van andere fabrikanten. Niet alleen kan het zuiver vermogen in watt worden gemeten, ook kunnen het linker- en rechterbeen afzonderlijk worden gemeten. Dat geldt ook voor de trapfrequentie, waardoor de daadwerkelijke prestaties worden gemeten, los van externe factoren zoals helling, ondergrond en wind.
De FC-R9100-P is niet alleen Shimano’s eerste powermeter, maar ook de eerste die in de crank is geïntegreerd. De FC-R9100-P is ontwikkeld om rijders de meest nauwkeurige krachtmeting te bieden door gebruik te maken van de technologie van bikefitting.com, het bedrijfsonderdeel van Shimano dat gespecialiseerd is in geavanceerde meetinstrumenten die de positie op de fiets kunnen optimaliseren.
Het ‘brein’ van de power meter zit in de behuizing van het crankstel, de kracht van het linker- en rechterbeen worden in de crankarmen gemeten. Het brein is discreet en compact, wat resulteert in een licht en strak ogend systeem. Omdat de powermeter met de spider is verbonden, kunnen kettingbladen eenvoudig worden verwisseld zonder de nauwkeurigheid van de meter te beïnvloeden. Eventuele systeemcontroles en firmware updates kunnen eenvoudig via smartphone of tablets worden uitgevoerd via een draadloze Bluetooth-verbinding (E-TUBE).
Een geïntegreerde oplaadbare accu drijft de unit aan. Deze kan met een kleine, magnetische adapter worden opgeladen zonder dat deksels of behuizingen hoeven worden verwijderd.
Fred Grappe, Head of Performance bij het Franse profteam Française Des Jeux, maakte deel uit van het ontwikkelingsteam: “Moderne fietsers kunnen niet méér trainen, maar wel slimmer. Dit kan door gebruik te maken van een powermeter waarmee renners zien wat hun benen doen. Het haalt het giswerk uit het fietsen en biedt waardevolle en relevante terugkoppeling over de prestatie. De powermeter vertelt rijders wat zij tijdens de training en/of het herstel moeten doen. Als je op gevoel rijdt, uren traint of een gemiddelde snelheid probeert aan te houden, negeer je dus vele andere variabelen waarmee je een betere renner kunt worden.”
“Shimano heeft het meest geavanceerde crankstel ontwikkeld waar ik ooit mee heb gewerkt. Wij hebben deze technologische kennis in het laboratorium gebruikt en geïntegreerd in een systeem dat geschikt is voor gebruik in echte racesituaties. Binnen het Française Des Jeux-team hebben wij dit tijdens het hele 2015-2016 seizoen getest en zijn wij ongelooflijk onder de indruk geraakt van de analytische informatie.”
WIELSETS OP EEN NIEUW NIVEAU
Er zijn twee krachten die een afremmende werking op renners hebben: luchtweerstand en vertraging (inertie). De Dura-Ace R9100 wielen zijn ontworpen om deze krachten op de best mogelijke manier te bestrijden via nieuwe aerodynamische eigenschappen en een verminderende rolweerstand. De twee nieuwe, 28mm brede, C60 en C40 velgen vormen de basis voor stijvere wielen die de voorwaartse en zijdelingse krachtoverbrenging verbeteren. Bovendien bespaart de Dura-Ace R9100 C60 wielset 16 watt ten opzichte van de huidige 9000 C50 wielset.
De C24 wielen completeren de lijn, waarmee renners uit drie velghoogtes (60, 40 en 24 mm) kunnen kiezen. De wielen zijn leverbaar voor draadbanden, tubeless banden en tubes met zowel quick release-varianten als E-thru steekassen (12mm).
SCHAKELSYSTEMEN
Het brede aanbod aan schakelopties van de Dura-Ace R9100 is ontworpen om iedere renner te kunnen bedienen; mechanische of elektronische schakelsystemen kunnen worden gecombineerd met mechanische of hydraulische (schijf)remsystemen en worden gemonteerd op verschillende sturen.
De hydraulische schijfremmen in de Dura-Ace lijn bieden volgens Shimano extreme controle en betrouwbaar remmen bij zware (weers)omstandigheden. De kappen van de hydraulische shifters (ST-R9120/70) bevatten een geïntegreerd hydraulisch reservoir en bieden een ergonomische handpositie, vergelijkbaar met de mechanische remkappen (ST-R9100/50). De shifterstand kan worden geïndividualiseerd voor het vinden van de juiste positie. Renners die kiezen voor Di2 elektronisch schakelen, kunnen eenvoudig de optie voor multi-shift aanpassen door middel van een aan/uit schakelaar op de shifter of, voor verdere instellingen, via de draadloze E-TUBE software.
Een set mechanische shifters (ST-R9100) voor velgremmen weegt 365g en een set mechanische shifters voor schijfremmen (ST-R9120) 505g. De elektronische shifters voor velgremmen (ST-9150) wegen 230g (per paar) en elektronische shifters voor schijfremmen (ST-9170) wegen 360g (per paar).
Synchronized Shifting is een nieuwe toevoeging aan Shimano’s elektronische Dura-Ace groepen en is ontworpen om de versnellingskeuze makkelijker te maken en de beslismomenten in racesituaties te verkorten. Het verminderen van stress door beslissingen die moeten worden genomen leidt tot minder fouten. Daarom is Shimano Synchronized Shifting ontworpen om met slechts één schakelactie de logische hogere of lagere versnellingsverhouding te kiezen, ongeacht of deze versnellingswissel leidt tot een schakelactie van voorderailleur, achterderailleur of een combinatie van beide derailleurs.
Er zijn twee schakelinstellingen: ‘Full’, waarbij de voorderailleur reageert op basis van de schakelactie van de achterderailleur, of ‘Semi’, waarbij de achterderailleur reageert op basis van de schakelactie van de voorderailleur en schakelt naar de volgende meest passende achterversnelling wanneer de rijder met de voorderailleur van kettingblad wisselt.
Nergens biedt het full Synchronized Shifting meer voordelen dan bij tijdritten en triatlons. De shifters kunnen 28% kleiner worden (van 40mm breed naar 29mm) en het gewicht van de shifter kan met 22% worden verminderd (van 128g tot 100g). Ook de satellietshifters beschikken over een éénknopsfunctie.
Zowel de voor- (FD-R9150, 104g) als achterderailleurs (RD-R9150, 204g) beschikken over deze nieuwe functies. De beide elektronische derailleurs zijn compact en specifiek ontworpen om de schakelactie te behouden bij een val. Het compacte profiel van de achterderailleur is voorzien van de Shadow RD-technologie, waarmee de derailleur dicht onder het werkende tandwiel wordt geplaatst.
De Di2 voor- en achterderailleurs zijn verbonden via Shimano’s kleine draadloze unit (EW-WU111) die tevens een ANT Private verbinding verzorgt tussen de Dura-Ace R9100 onderdelen en mogelijke apparaten (bijvoorbeeld computers, powermeters, navigatie). Deze apparaten kunnen via de Shimano’s E-TUBE software worden verbonden, waarbij de programmeerbare aspecten van het Di2 elektronische schakelsysteem worden ondersteund. De E-TUBE software is via Bluetooth-technologie draadloos toegankelijk via smartphones en tablets.
Met de nieuwste versie van de E-TUBE (2.11.1) software kunnen tevens individuele rennersprofielen worden opgeslagen en naar de fiets worden verstuurd. Hierdoor kunnen instellingen snel en eenvoudig worden geprogrammeerd en/of aangepast.
De positie van de centrale ‘junction’ voor aandrijflijnen met elektronisch schakelen kan door framefabrikanten worden bepaald. Zo kunnen frames worden ontworpen die plaats bieden aan de junction in de onderbuis of kan de junction bijvoorbeeld worden geplaatst in sturen of op de traditionele manier onder de stuurpen.
MECHANISCH IS NIET DOOD
Ook het mechanisch schakelen is verder verbeterd met als hoofddoel ongelooflijk responsieve schakelovergangen te realiseren. Een nieuwe voorderailleur en de direct mount Shadow RD achterderailleur maken het makkelijker om mechanische schakelprestaties beter dan ooit te laten verlopen. De voor- (FD-R9100-F) en achterderailleur RD-R9100 wegen respectievelijk 69 en 158 gram.
De nieuwe 11-30 achtercassette met Hyperglide-technologie aan de achterkant van de aandrijflijn vergroot het versnellingsbereik en zorgt voor soepele en snelle kettingbewegingen, ongeacht of er wordt op- of afgeschakeld.
De aandrijflijn is compleet met het nieuwe, lichte Dura-Ace-pedaal, dat geoptimaliseerd is voor de perfecte balans tussen gewicht en stijfheid.
REMSYSTEMEN
Vanaf nu zijn er twee remopties op het Dura-Ace-niveau; mechanische velgremmen of hydraulische schijfremmen. De nieuwe hydraulische schijfremmen voegen volgens Shimano een nieuwe dimensie van controle, doseerbaarheid en vertrouwen toe aan de remprestaties in zware (weers)omstandigheden.
De Dual-pivot of Direct Mount type velgremmen zorgen voor ongelooflijk krachtige prestaties. Ze bieden de beste balans tussen stijfheid, gewicht en remkracht, met een strak ontwerp, meer ruimte voor banden tot 28c en een afname van 43% in flex ten opzichte van de vorige versie. De Direct Mount opties bieden een geïntegreerd aerodynamisch ontwerp op de voorvork (BR-R9110-F), op de staande achterbrug (BR-R9110-RS) of onder de liggende achterbrug (BR-R9110-R).
De hydraulische schijfremklauwen kunnen direct op het frame worden gemonteerd (flat-mount) voor een strak uiterlijk met een laag profiel. De speciale Dura-Ace-rotors zorgen door de extreme warmte-afvoer voor stabiliteit in remprestaties. Door het vergroten van de adapter neemt de warmteoverdracht aan de rotor af en wordt meer warmte via de lucht afgevoerd.