Veel automobilisten vinden het enorm ergerlijk als fietsers door het rode licht rijden – of ze daarmee andere weggebruikers nu hinderen of niet. Een recent onderzoek bekeek wanneer fietsers het vaakst het rood negeren.

Text: Steven Kins

Voor haar thesis voor de Master of Science in Engineering aan de Universiteit van Texas onderzocht Mengyu Fu het gedrag van fietsers. Voor het werk ‘Characterization of Cyclist Behavior Across Built Environments’ filmde Fu elf kruispunten in Austin, Texas, 24 uur lang. Daarbij werd geobserveerd of de fietser de verkeersregels op het kruispunt volgde of niet, en of er op een of andere manier interactie was met automobilisten, waarbij die laatsten ofwel moesten vertragen of uitwijken.

Relevante factoren daarbij waren het niveau van verkeersdruk – de veilige kruispunten kregen een LTS-score van 1, de minst veilige 4 – en het uur. Al snel bleek dat de veiligste kruispunten voor fietsers, met andere woorden degene waar de auto’s het traagst reden, er het minste verkeer was en/of de fietsers het best werden afgeschermd, net die kruispunten waren waar het rode licht het meest werd genegeerd door de fietsers. Een kwart (25,33 %) van de fietsers aan een LTS 1-kruispunt reed door het rood, terwijl dat bij de andere categorieën een pak minder was, namelijk 9,96 %, 8,50 % en 3,09 % voor kruispunten van respectievelijk LTS-categorie 2, 3 en 4.

Ook de correlatie met het tijdstip bleek duidelijk: tijdens de rustige ochtend (van 0 tot 7 uur) was er een veel hogere niet-naleving (27,74 %) tegenover de andere momenten, namelijk 12,91 %, 14,93 %, 10,14 % en 10,87 % in respectievelijk de ochtendspits, de rustige momenten overdag, middagspits en de rustige avondmomenten.

Daarmee beantwoordde de onderzoekster haar hoofdvraag: ja, fietsers gedragen zich anders bij verschillende verkeerssituaties, en rijden dus niet op gelijk welk moment en in gelijk welke situatie door het rood. Wanneer een fietser zich veilig voelt – op verkeersluwe momenten wanneer er geen tegemoetkomend verkeer is – en ook wanneer de fietser geen deel uitmaakt van een groep fietsers die wacht om het kruispunt over te steken, durft hij of zij het aan om het rode licht te negeren – zeker wanneer hij of zij gewoon rechts wil afslaan.