Frank Vandenbroucke blijft fascineren, als renner én als mens. In het nieuwe boek ‘God is dood’ belicht Andy McGrath de merkwaardige opkomst- en ondergang van de betreurde wielerheld. In een exclusieve voorpublicatie in Cycling zoomen we in op de wonderjaren van de jonge ‘VDB’. Toen Patrick Lefevere hem onder zijn vleugels nam bij het grote […]

Text: Redactie
Photos: Belga Image

Frank Vandenbroucke blijft fascineren, als renner én als mens. In het nieuwe boek ‘God is dood’ belicht Andy McGrath de merkwaardige opkomst- en ondergang van de betreurde wielerheld. In een exclusieve voorpublicatie in Cycling zoomen we in op de wonderjaren van de jonge ‘VDB’. Toen Patrick Lefevere hem onder zijn vleugels nam bij het grote Mapei-GB, the sky the limit was en de wereld nog aan zijn voeten lag …

Patrick Lefevere stond in 1994 op het punt om over te stappen naar Mapei, de ploeg die gesponsord werd door de Milanese producent van bouwproducten, kleefstoffen en tegels. Grote baas Giorgio Squinzi was een van de belangrijkste industriëlen van Italië en daarnaast ook een wielerliefhebber met een ongeëvenaard budget en een ambitieus doel. ‘Dottore’, zoals iedereen hem respectvol noemde, wilde een superteam met internationale sterren uitbouwen. Zijn ploegleiders verzamelden de bouwstenen voor een dreamteam dat de sport in de tweede helft van de jaren negentig zou definiëren. Lefevere nam de Belgische renners bij MG-Maglificio – Johan Museeuw, Wilfried Peeters, Carlo Bomans en Ludwig Willems – mee naar Mapei. Maar hij wilde de twintigjarige Frank Vandenbroucke, de meest getalenteerde van allemaal, als uithangbord.

Op 14 september 1994 tekende Frank Vandenbroucke een overeenkomst met Mapei. Het had heel wat voeten in de aarde, maar uiteindelijk werd beslist dat Vandenbroucke tot 3 april bij Lotto zou blijven en dan zou overstappen. Transfers halverwege het seizoen waren en zijn nog steeds een uitzondering in de sportwereld. “Ik zou het vandaag niet meer doen, want het is veel te ingewikkeld”, zegt Lefevere daar nu over.

Om het allemaal nog wat erger te maken, was Franks eerste overwinning in de kleuren van Mapei er een ten koste van Lotto en zijn oom/ex-ploegleider Jean-Luc Vandenbroucke. In september zat hij tijdens de 250 kilometer lange eendagskoers Parijs-Brussel in een ontsnapping met de voormalige nummer één Rolf Sørensen en de weinig bekende Lotto-renner Frank Corvers. Jean-Luc zag de bui hangen. Hij liet Corvers weten dat hij niet meer mocht meewerken en schoof zijn ploeg naar voren in de achtervolging. Alles werd in gereedheid gebracht voor een zege van de jonge rassprinter Wilfried Nelissen. Een absurde situatie: Frank zat voorin en reed met het mes tussen de tanden, Jean-Luc was vastbesloten dat zijn ploeg zou winnen ten koste van zijn neef en Franks vader zat als mecanicien op de achterbank van dezelfde Lotto-auto, duidelijk op van de zenuwen, hopend dat zijn eigen vlees en bloed het kon volhouden.

In de laatste kilometer leken de achtervolgers het trio voorin op de hielen te zitten. Maar Vandenbroucke weigerde over te nemen. Hij wilde zich niet in het verlies laten dwingen door zijn oudere rivalen. Hieruit bleek zijn tactische volwassenheid: hij gokte in de wetenschap dat Sørensen nog steeds een contract zocht voor het komende jaar en dat hij resultaten nodig had. En wat bleek: de Deen zwichtte het eerst en zorgde voor net genoeg snelheid om het peloton af te houden. Corvers trok de sprint op gang, maar Vandenbroucke reed hem in de laatste 50 meter voorbij. Een finish voor het kampioenenstadion Constant Vanden Stock, een betere plaats had niet gekund, gezien het feit dat zijn vader Franks overstap van Lotto naar Mapei later vergeleek met een transfer van Anderlecht naar Barcelona … Een plekje in het rijkste en beste team ter wereld, tussen de allergrootste kampioenen, was ideaal voor hem. De rijzende ster die op het punt stond hoog te vliegen, had zijn nieuwe thuis gevonden.

Verslag van Parijs-Brussel in 1995, de eerste zege van ‘VDB’ in het shirt van Mapei.

Mapei-GB was een onvervalst sterrenteam. De Italiaanse ploeg had maar te kiezen uit de ‘galácticos’, zoals Tony Rominger, Abraham Olano, Fernando Escartín, Johan Museeuw, Franco Ballerini, Andrea Tafi en Gianluca Bortolami. De ploegslogan van Mapei – ‘vincere insieme’, oftewel ‘samen winnen’ – was mogelijk dankzij die ‘embarras du choix’. Als de ene kampioen zijn dag niet had,  kon een ander meteen het kopmanstatuut overnemen, zolang de opvallende trui met de veelkleurige blokken maar als eerste over de meet reed. Met 81 keer winst in 1995, 82 keer in 1996 en 105 keer in 1997 was dat een heel vertrouwde aanblik.

Het nooit eerder geziene budget van de Italiaanse ploeg – 11 biljoen lire of 5,5 miljoen euro – vertaalde zich in vorstelijke contracten voor de toprenners, baanbrekende carbonfietsen van Colnago en zelfs een ploegbus met microgolf, koelkast en computers – ongeziene luxe halfweg de jaren negentig. In oktober 1995 opende een state of the art Mapei-sport- en trainingscentrum de deuren in Castellanza. Dit was ogenschijnlijk alweer een manier om de concurrentie voor te blijven, met fysiologische tests en gegevens van een hartslagmonitor, die uitgebreid werden bestudeerd en die inzicht gaven in de fysieke parameters van de renners, zodat de trainingen konden worden geoptimaliseerd. Gedurende het seizoen ondergingen de Mapei-renners om de twee maanden inspanningstests in het centrum: eind oktober om de vroege trainingszones te bepalen, in december om bij te sturen en in de aanloop naar belangrijke doelen zoals de lenteklassiekers, de Ronde van Frankrijk en het wereldkampioenschap.

Vandenbrouckes resultaten waren indrukwekkend. Tijdens een VO2 max-test bereikte hij pieken tot 520 watt, goed voor circa 7,9 watt per kilo. Zijn maximale hartslag bedroeg 197 slagen per minuut. Zijn VO2 max kwam uit op meer dan 85 ml/kg/min. Dit plaatste hem naast de allerbeste atleten ter wereld, tussen meervoudige Tourwinnaars als Greg LeMond en Miguel Indurain, die een VO2 max van respectievelijk 92 en 88 lieten optekenen. Vandenbroucke deed het ook heel goed op de interne duurtest van Mapei, waaruit bleek dat hij zware inspanningen lang kon volhouden, met een lactaatgehalte dat constant bleef. Zijn waarden bewezen dat hij een lichaam had dat uiterst geschikt was voor wedstrijden met korte beklimmingen, natte kasseien en hoge bergen.

Reportage over de jonge Frank Vandenbroucke in de Ronde van de Middellandse Zee van 1996, die niet vlekkeloos verloopt, maar die hij uiteindelijk toch winnend zal afsluiten.
Reportage in Sportweekend over de Mapei-ploeg in 1998, met Frank Vandenbroucke, Johan Museeuw en Tom Steels in de hoofdrol.

Lees het volledige artikel in de nieuwe editie van Cycling, nu verkrijgbaar in de winkel, HIER online te bestellen of HIER online te lezen via Blendle. Abonneer je HIER en geniet van onze aantrekkelijke abonnementsformules!