Om de volledige afstand van een training of toertocht aan hetzelfde stevige tempo af te werken, moet je zorgen dat je op elk moment voldoende (en juiste) brandstof in de tank hebt. Evelyne Coppens van Energy Lab legt even uit waar het vaak fout loopt en hoe je dat oplost.

Text: Steven Kins

Een vetrijk ontbijt voor de start

De meeste wielerliefhebbers weten wel dat ze hun tank moeten volladen voor ze vertrekken. Een energierijke maaltijd voor de start van een toertocht is dus zeker een must om met voldoende energie aan deze training te beginnen. Tijdens een toertocht zal jouw lichaam zowel koolhydraten als vetten gebruiken afhankelijk van de intensiteit. Het aandeel van vetten is het grootst bij lage intensiteit, bij hoge intensiteit worden vooral koolhydraten verbrand, maar je verbruikt dus steeds een combinatie van beide. De voorraad vetten in je lichaam is niet het probleem. Zelfs al heb je maar 6% vet, dat is nog ruim voldoende om een toertocht mee uit te rijden. Het is de voorraad aan koolhydraten, in je spieren en lever opgeslagen als glycogeen, die de beperkende factor is. Na ongeveer 90 minuten aan lichte intensiteit kan die volledig opgebruikt zijn. Het is dus van groot belang dat deze tank volledig volgeladen is alvorens je vertrekt.

Te veel vetten eten voor de start is dus niet alleen onnodig, het kan bovendien je maaglediging vertragen waardoor je met een opgeblazen gevoel aan de start kan staan. Wanneer je begint te fietsen vertraagt je vertering verder omdat er nu meer bloed naar de spieren gaat in plaats van naar het spijsverteringsstelsel. De combinatie van een vetrijke maaltijd en een inspanning kan dus voor maagproblemen zorgen. Geen ideale start!

Kies voor de toertocht voor een energierijk maar licht verteerbaar ontbijt:
Brood met mager beleg zoals magere platte kaas, mager vlees of smeerkaas
Havermoutpannenkoeken, boekweitpannenkoeken, ? met confituur, siroop, platte kaas, fruit, …
Havermout, muesli, brinta, weetabix met magere melk of yoghurt
Aangevuld met een stuk fruit of een glas fruitsap (eventueel aanlengen met water)
Wachten tot de eerste bevoorrading om iets te eten

Wacht niet tot je suikervoorraad volledig opgebruikt is om ze weer aan te vullen. Vaak ligt de eerste bevoorrading pas op 40-50 km. De meesten onder jullie zijn dan toch al ruim 90 minuten onderweg. Per uur dat je onderweg bent zou je ongeveer een halve liter isotone sportdrank moeten drinken (zie verder) en iets eten. Een leeg gevoel of hongerklop is erg onaangenaam en het duurt even voor je er weer van hersteld bent. Voorkomen is dus beter dan genezen!

Kijk op voorhand na waar de eerste bevoorrading zal zijn en neem op basis daarvan naast je sportdrank ook één of meerdere snacks mee van thuis. Dit kan een energiereep zijn, maar evengoed een banaan, twee sneden peperkoek, een droge koek, enz. Gels houd je best voor het einde.

Te weinig drinken

De invloed van te weinig drinken wordt vaak onderschat. Vanaf dat je meer dan 2% van je lichaamsgewicht aan vocht verliest, daalt je inspanningsvermogen. Vermoeidheid, duizeligheid en krampen zijn mogelijke symptomen van dehydratatie. Vanaf 7-8% wordt het zelfs erg gevaarlijk. Het is dus belangrijk om je vochtbalans op peil te houden.

Als vuistregel kan genomen worden dat je 500 ml per uur moet drinken. In koude omstandigheden kan het wat minder zijn, in warme omstandigheden wat meer. Hoeveel vocht je verliest is heel individueel en afhankelijk van de omstandigheden. Om beter te kunnen inschatten hoeveel jij precies moet drinken kan je op training eens de vochttest doen. Te veel drinken is ook voor niets nodig!

Energiedrank meenemen

Nu je weet dat je voldoende moet drinken én voldoende energie moet opnemen, vraag je je waarschijnlijk af wat je best drinkt. Tijdens een toertocht kies je best voor een goede isotone sportdrank. Dat is een drank die per liter 60 – 80 gram koolhydraten bevat alsook ongeveer 1 gram zout ofwel 400 mg natrium. De zouten compenseren het verlies door zweten en houden het vocht beter vast in je lichaam. Een energiedrank is een drank die hoger geconcentreerd is in koolhydraten waardoor ze trager uit je maag ledigt met mogelijk maaglast en verminderde opname van vocht tot gevolg. Geen goed idee dus!

Een isotone sportdrank bevat de ideale concentratie aan koolhydraten, namelijk 60 -80 gram per liter voor een optimale aanvoer van energie én vocht. Energiedranken kunnen eventueel wel in erg koude omstandigheden wanneer je minder vocht verliest.

De foute snack

Snacks op de fiets moeten vlot verteerbaar zijn. Vermijd daarom te veel vetten, eiwitten en vezels. Notenrepen, proteïnerepen, chocolade, cake en suikerwafels zijn niet aan te raden en laat je beter links liggen bij de bevoorrading. Kies wel voor de banaan, de energiereep, de peperkoek, de honingwafel ? Kies bovendien voor een snack die je gewoon bent van op training. Iets nieuws uitproberen zal je niet altijd even goed bevallen.

Alcohol als beloning

Na aankomst moet je eerst en vooral genieten van je prestatie! Het is erg verleidelijk om dit te doen met een frisse pint of een trappist in de hand. Eentje moet zeker kunnen, maar niet voor je eerst aan de recuperatie van je spieren gedacht hebt! Alcohol werk dehydraterend en staat ook het spierherstel in de weg. Eerst voldoende water en eventueel recuperatiedrank drinken dus, daarna pas genieten van een frisse pint!